प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना 2024 मराठी | Pradhanmantri Chatravriti Yojana: ऑनलाइन अर्ज, संपूर्ण प्रक्रिया

Pradhan Mantri Scholarship Yojana 2024 Online Application | प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना 2024 मराठी | पीएम स्कॉलरशिप रजिस्ट्रेशन 2024 | प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना 2024 | PM Scholarship Yojana | प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना 2024 PDF | Pradhan Mantri Chatravriti Yojana

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना: पंतप्रधान श्री नरेंद्र मोदी यांनी पुन्हा सत्तेत येताच देशाच्या विकासासाठी काही योजना सुरू करण्याची तसेच काही जुन्या योजनांमध्ये सुधारणा करण्याची घोषणा त्यांच्या पहिल्याच मंत्रिमंडळ बैठकीत केली होती, अशीच एक योजना म्हणजे मुला-मुलींना दिली जाणारी शिष्यवृत्ती योजना, ही योजना खूप जुनी आहे. त्यात काही सुधारणा करण्याबाबत पंतप्रधान मोदींनी सांगितले आहे. या योजनेत आपल्या देशाचे असे सैनिक जे आपल्या जिवाची आणि कुटुंबीयांची चिंता न करता सीमेवर जातात, देशाच्या सुरक्षेची जबाबदारी घेतात, जेणेकरून त्यांच्या कुटुंबीयांना आर्थिक समस्यांना सामोरे जावे लागू नये आणि त्यांच्या मुलांना चांगले जीवन मिळावे. शिक्षण, हे सुनिश्चित करण्यासाठी या योजनेंतर्गत त्यांना शैक्षणिक अनुदान दिले जात होते, त्यात आता वाढ करण्यात आली आहे. या योजनेबद्दल तपशीलवार जाणून घेण्यासाठी, आमचा लेख पूर्णपणे वाचा.

शिक्षण घेणे हा प्रत्येक नागरिकाचा मूलभूत अधिकार आहे. देशातील नागरिकांना शिक्षण उपलब्ध करून देण्यासाठी शासनाकडून विविध प्रकारच्या योजना राबविल्या जात आहेत. केंद्र सरकारने सुरू केलेल्या अशाच एका योजनेशी संबंधित माहिती देणार आहोत, ज्याचे नाव आहे प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति  योजना. या योजनेच्या माध्यमातून दहशतवादी आणि नक्षलवादी हल्ल्यात शहीद झालेले माजी सैनिक, माजी तटरक्षक दलाचे जवान, पोलीस कर्मचारी आणि रेल्वे कर्मचारी यांच्या मुलांना आणि विधवांना शिष्यवृत्ती देण्यात येते. आम्ही या लेखाद्वारे प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेशी संबंधित संपूर्ण महत्त्वाची माहिती जसे की तिचा उद्देश, फायदे, वैशिष्ट्ये, पात्रता, महत्त्वाची कागदपत्रे, अर्ज प्रक्रिया इ. तर मित्रांनो, जर तुम्हाला पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेचा लाभ घ्यायचा असेल, तर तुम्हाला विनंती आहे की हा लेख शेवटपर्यंत वाचा.

Table of Contents

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना 2024 मराठी 

‘पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना (PMSS)’ ही सशस्त्र दलातील मृत/माजी-सेवा कर्मचार्‍यांच्या विधवा आणि वार्डांसाठी तांत्रिक आणि पदव्युत्तर शिक्षणास प्रोत्साहन देण्यासाठी राबविण्यात येत आहे. या योजनेला पंतप्रधान कार्यालयाद्वारे प्रशासित राष्ट्रीय संरक्षण निधीतून निधी दिला जातो. विविध तांत्रिक संस्थांमध्ये (वैद्यकीय, दंत, पशुवैद्यकीय, अभियांत्रिकी, MBA, MCA आणि AICTE/UGC मान्यता असलेल्या इतर समकक्ष तांत्रिक संस्था) शिष्यवृत्ती शिक्षणासाठी उपलब्ध आहे.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना
प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना

ही योजना 2006 मध्ये सुरू करण्यात आली होती. या योजनेअंतर्गत दरवर्षी पाच हजार पाचशे (5500) शिष्यवृत्ती दिली जात आहे. शिष्यवृत्तीची रक्कम मुलांसाठी रु.2,000/- आणि मुलींसाठी रु.2,250/- होती आणि ती दरवर्षी दिली जात होती. हि आता मुलांसाठी रु. 2,500/- प्रति महिना आणि मुलींसाठी रु. 3,000/- प्रति महिना करण्यात आली आहे. आर्थिक वर्ष 2019-20 पासून निवडलेल्या विद्यार्थ्यांच्या बँक खात्यात ECS द्वारे पेमेंट केले जाते. शैक्षणिक वर्ष 2016-17 पासून ही योजना ऑफलाइन वरून ऑनलाइन मोडवर स्थलांतरित करण्यात आली आहे.

केंद्र सरकारने प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना सुरू केली आहे. प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेद्वारे, दहशतवादी किंवा नक्षलवादी हल्ल्यामुळे किंवा त्यांच्या सेवेदरम्यान मृत्यू झालेल्या आसाम रायफल्स, आरपीएफ आणि आरपीएसएफच्या पोलीस कर्मचाऱ्यांच्या मुलांना आणि विधवांना शिष्यवृत्ती दिली जाईल. याशिवाय या योजनेतून पोलीस कर्मचारी, आसाम रायफल्स, आरपीएफ आणि आरपीएसएफ अपंग असल्यास त्यांच्या मुलांनाही शिष्यवृत्ती दिली जाईल. या योजनेद्वारे ₹ 2000 ते ₹ 3000 पर्यंतची शिष्यवृत्ती दिली जाते. या योजनेचा लाभ मिळवण्यासाठी विद्यार्थ्यांना 12वी मध्ये 60% गुण मिळणे अनिवार्य आहे. परदेशात शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांना या योजनेचा लाभ दिला जाणार नाही.

केवळ मान्यताप्राप्त संस्थांमध्ये शिक्षण घेणारे विद्यार्थीच पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेचा लाभ घेऊ शकतात. ज्या नागरिकांना या योजनेचा लाभ घ्यायचा आहे ते राष्ट्रीय शिष्यवृत्ती पोर्टलद्वारे या योजनेअंतर्गत अर्ज करू शकतात.

                 महास्वयम रजिस्ट्रेशन 

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना 2024 Highlights  

योजना प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना
व्दारा सुरु केंद्र सरकार
लाभार्थी देशाचे नागरिक
योजना आरंभ 2007
अधिकृत वेबसाईट ksb.gov.in/
उद्देश्य शहीद जवानांच्या मुलांच्या शिक्षणासाठी मदत
विभाग पूर्व सैनिक कल्याण विभाग
शिष्यवृत्ती मुलांना रु.2500 आणि मुलींना रु.3000 आर्थिक मदत
अर्ज करण्याची पद्धत ऑनलाइन
श्रेणी केंद्र सरकारी योजना
वर्ष 2024

                   स्वाधार योजना 

पंतप्रधान छात्रवृत्ती योजनेचे उद्दिष्ट

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना चा मुख्य उद्देश दहशतवादी हल्ला, नक्षलवादी हल्ल्यात किंवा सेवेदरम्यान मृत्युमुखी पडलेल्या पोलीस कर्मचारी, आसाम रायफल्स, RPF आणि RPSF यांच्या मुलांना आणि विधवांना शिष्यवृत्ती प्रदान करणे आहे. या योजनेच्या माध्यमातून पोलीस कर्मचारी, आसाम रायफल्स, आरपीएफ आणि आरपीएसएफ जे अपंग झाले आहेत त्यांच्या मुलांना शिष्यवृत्ती दिली जाते. त्यामुळे आता मुलांना शिक्षण घेण्यासाठी आर्थिक चणचण भासणार नाही. कारण त्यांना शिक्षण घेण्यासाठी केंद्र सरकारकडून शिष्यवृत्ती दिली जात आहे. यामुळे आता देशातील प्रत्येक मुलाला शिक्षण घेता येणार आहे. याशिवाय ही योजना बेरोजगारीचे प्रमाण कमी करण्यासाठी आणि देशाचा साक्षरता दर वाढविण्यातही प्रभावी ठरेल.

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेंतर्गत शिष्यवृत्तीची संख्या 

शिष्यवृत्ती संख्या
केंद्रीय सशस्त्र पोलीस दल आणि आसाम रायफल्ससाठी पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना 2000
दहशतवाद/नक्षली हल्ल्यात शहीद झालेल्या राज्य/केंद्रशासित प्रदेशातील पोलिस कर्मचाऱ्यांच्या मुलांसाठी पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना 1000
RPF/RPSF साठी पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना 150

पंतप्रधान शिष्यवृत्तीची रक्कम 

शिष्यवृत्ती प्राप्त होणारी रक्कम
WARB,मिनिस्ट्री ऑफ होम अफेयर्स मुलींसाठी दरमहा ₹3000 आणि मुलांसाठी ₹2500 हजार. ही रक्कम दरवर्षी दिली जाईल.
आरपीएफ/आरपीएसएफ, रेल्वे मंत्रालय मुलींसाठी दरमहा ₹ 2250 आणि मुलांसाठी ₹ 2000 प्रति महिना.

               महाजॉब्स पोर्टल

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजनेचे प्रकार

केंद्रीय सशस्त्र पोलीस दल आणि आसाम रायफल्ससाठी पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना-

आसाम रायफल्समधील पोलीस दल आणि सैनिकांच्या मुलांसाठी केंद्र सरकारने प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना सुरू केली आहे. या योजनेच्या माध्यमातून लाभार्थ्यांना दरमहा अडीच हजार रुपयांपासून ते तीन हजार रुपयांपर्यंतची शिष्यवृत्ती दिली जात आहे. ही शिष्यवृत्ती दरवर्षी दिली जाईल. या योजनेतून प्रत्येक विद्यार्थिनीला रु. 36000/- आणि विद्यार्थ्याला रु. 30000/- दिले जातील. या योजनेंतर्गत दरवर्षी सुमारे 2000 शिष्यवृत्ती दिल्या जातील. यापैकी 1000 शिष्यवृत्ती मुलांना आणि 1000 शिष्यवृत्ती मुलींना दिली जाणार आहे.

दहशतवाद/नक्षल हल्ल्यात शहीद झालेल्या राज्य/केंद्रशासित प्रदेशातील पोलिसांच्या मुलांसाठी पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना –

दहशतवाद किंवा नक्षल हल्ल्यात शहीद झालेल्या सर्व पोलिसांच्या मुलांना या योजनेचा लाभ दिला जाणार आहे. या योजनेच्या माध्यमातून लाभार्थ्यांना राष्ट्रीय संरक्षण निधीतून शिष्यवृत्तीचे वितरण केले जात आहे. जर लाभार्थी विद्यार्थिनी असेल तर तिला दरमहा रु. 3000/- शिष्यवृत्ती दिली जाईल आणि जर लाभार्थी विद्यार्थी असेल तर त्याला दरमहा 2500/- हजार रुपये शिष्यवृत्ती दिली जाईल. या योजनेतून सुमारे 500 शिष्यवृत्तीचे वाटप करण्यात येणार असून यामध्ये मुलींना 250 आणि मुलांना 250 शिष्यवृत्ती देण्यात येणार आहे.

RPF/RPSF साठी प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना –

ही योजना 15 ऑगस्ट 2005 रोजी सुरू करण्यात आली आहे. जेणेकरून RPF आणि RPSF च्या मुलांना उच्च शिक्षण घेण्यासाठी प्रोत्साहन मिळू शकेल. या योजनेद्वारे दरवर्षी 150 शिष्यवृत्तीचे वितरण केले जाते. त्यापैकी 75 शिष्यवृत्ती विद्यार्थिनी व 75 पुरुष विद्यार्थ्यांना दिली जाते. या योजनेंतर्गत मुलींना दरमहा रु. 2250/- आणि मुलांना दरमहा रु. 2000/- वितरीत केले जातात.

                  महाDBT स्कॉलरशिप 

पंतप्रधान छात्रवृत्ति योजनेतील मुख्य तथ्ये

  • पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेतून दरवर्षी किमान 5500 शिष्यवृत्ती दिली जाईल.
  • या 5500 शिष्यवृत्तींपैकी 2750 शिष्यवृत्ती मुलांसाठी आणि 2750 मुलींसाठी राखीव ठेवण्यात आल्या आहेत.
  • अभ्यासक्रमाच्या कालावधीनुसार ही शिष्यवृत्ती दिली जाईल.
  • देशाबाहेर शिकत असलेले सर्व विद्यार्थी प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेचा लाभ घेऊ शकत नाहीत.
  • या योजनेचा लाभ दूरस्थ शिक्षण अभ्यासक्रमासाठी घेता येणार नाही.
  • पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेचा लाभ फक्त एकाच अभ्यासक्रमासाठी घेता येतो.
  • नोंदणी पत्रात दिलेला ईमेल आणि मोबाईल क्रमांक शिक्षकाचा असावा.
  • नोंदणी पत्रात काही चूक असल्यास 10 दिवसात ती चूक दुरुस्त करणे आवश्यक आहे. 10 दिवसांच्या आत चूक सुधारली नाही तर नोंदणी पत्र नाकारले जाईल.
  • जर विद्यार्थ्याने दोन अभ्यासक्रमांना प्रवेश घेतला असेल आणि पहिली पदवी व्यावसायिक असेल आणि दुसरी पदवी गैर-व्यावसायिक असेल तर व्यावसायिक पदवीसाठी शिष्यवृत्ती दिली जाईल.
  • या शिष्यवृत्तीचा लाभ घेण्यासाठी किमान शैक्षणिक पात्रता इंटरमिजिएट आहे.

पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेअंतर्गत पात्र अभ्यासक्रम 

शिष्यवृत्ती अभ्यासक्रम
WARB, मिनिस्ट्री ऑफ होम अफेयर्स B.E, B.Tech, BDS, MBBS, B.Ed, BBA, BCA, MCA B. फार्मा इत्यादी सर्व अभ्यासक्रम जे ऑल इंडिया कौन्सिल फॉर टेक्निकल एज्युकेशन, मेडिकल कौन्सिल ऑफ इंडिया, युनिव्हर्सिटी ग्रँट्स कमिशन, नॅशनल कौन्सिल फॉर टीचर एज्युकेशन ऑडी द्वारे मान्यताप्राप्त या योजनेअंतर्गत पात्र आहे. जे विद्यार्थी देशाबाहेर शिक्षण घेत आहेत ते या योजनेचा लाभ घेण्यास पात्र नाहीत. याशिवाय डिस्टेंस लर्निंग शिक्षण घेणारे विद्यार्थीही या योजनेचा लाभ घेण्यास पात्र नाहीत.
आरपीएफ/आरपीएसएफ, रेल्वे मंत्रालय फर्स्ट प्रोफेशनल डिग्री कोर्स जसे की B E, B Tech, B D S, MB B S, B A, B B A, B C A, M Pharma, B.Sc इ.

 पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेचा कालावधी 

शिष्यवृत्ती शिष्यवृत्ती कालावधी
WARB, मिनिस्ट्री ऑफ होम अफेयर्स 5 वर्षे (कोर्सच्या कालावधीनुसार)
आरपीएफ/आरपीएसएफ, रेल्वे मंत्रालय 5 वर्षे (कोर्सच्या कालावधीनुसार)

               बेगम हजरत महल नेशनल स्कॉलरशिप

पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेची वैशिष्ट्ये 

सैनिकांच्या कुटुंबीयांना मदत:- देशाच्या स्वातंत्र्याच्या रक्षणासाठी लाखो सैनिकांनी आपले प्राण पणाला लावले आहेत. आणि देशासाठी आपल्या जीवाची काळजी न करता ते आपल्या कुटुंबालाही मागे सोडतात. मात्र यासाठी त्यांना पुरेसे वेतन किंवा पेन्शनचा लाभ मिळत नाही. अशा परिस्थितीत युद्धात किंवा दहशतवादी हल्ल्यात मृत्यूमुखी पडणाऱ्या सैनिकांच्या कुटुंबीयांच्या अडचणी कमी करण्यासाठी पंतप्रधान मोदींनी अशा कुटुंबांच्या मुलांना त्यांच्या अभ्यासासाठी पुरेशी मदत करावी, अशी सूचना केंद्रीय अधिकाऱ्यांना केली आहे.

मदतीची रक्कम:- या योजनेंतर्गत, शहीद पोलिसांच्या मुलांना भारत सरकारकडून मासिक आधारावर मदत मिळेल. आता अशा सर्व विद्यार्थ्यांना दरमहा 2,500 रुपये आणि विद्यार्थिनींना 3,000 रुपये दरमहा शिष्यवृत्ती दिली जाणार आहे. यापूर्वी ही रक्कम अनुक्रमे रु.2,000 आणि रु.2,250 होती, ज्यात पंतप्रधानांनी नुकतीच सुधारणा केली आहे.

इतर बदल:- या योजनेत यापूर्वी मुंबई दहशतवादी हल्ल्यात शहीद झालेल्या जवानांची मुले शिष्यवृत्तीसाठी पात्र नव्हती, परंतु आता हे नवे पाऊल उचलण्यात आले आहे ज्यामध्ये राज्य पोलीस दलातील कोणत्याही पोलीस कर्मचाऱ्याचा दहशतवादी किंवा नक्षलवाद्यांशी लढताना मृत्यू झाला. तसे झाल्यास आता सर्व मृतांच्या कुटुंबीयांना मदत मिळू शकेल. याशिवाय इतर राज्य पोलीस अधिकाऱ्यांच्या शिष्यवृत्ती योजनेत कोणतीही सुधारणा करण्यात आलेली नाही, त्यांना वर्षभरात केवळ 500 रुपये प्रति महिना दिले जातील.

योजनेचे लाभार्थी: – ही योजना सशस्त्र दल, निमलष्करी दल आणि RPF च्या मृत किंवा माजी सेवेतील कर्मचार्‍यांच्या विधवा आणि वार्डाना तांत्रिक आणि पदव्युत्तर शिक्षणास प्रोत्साहन देण्यासाठी लागू करण्यात आली आहे. आणि या योजनेंतर्गत दरवर्षी सशस्त्र दलाच्या 5,500 वॉर्ड, निमलष्करी दलाच्या 2,000 वॉर्ड आणि RPF च्या 150 वॉर्डांना शिष्यवृत्ती दिली जाते.

शिष्यवृत्तीचा कालावधी:- माजी सैनिकांच्या मुलांना त्यांच्या अभ्यासादरम्यान कोणत्याही प्रकारची आर्थिक समस्या येऊ नये यासाठी संबंधित विभागाने शिष्यवृत्ती 1 ते 5 वर्षे सुरू ठेवण्यास सांगितले आहे. या कालावधीत सर्व शैक्षणिक आणि व्यावसायिक अभ्यासक्रम पूर्ण करता येतील.

योजनेत समाविष्ट अभ्यासक्रम:- या योजनेतील शिष्यवृत्तीमध्ये शैक्षणिक आणि व्यावसायिक दोन्ही अभ्यासक्रमांचा समावेश करण्यात आला आहे. हे सुनिश्चित करते की कोणताही विद्यार्थी त्याच्या आवडीचा कोणताही विषय कोणत्याही संकोच न करता निवडू शकतो.

प्रत्येक उमेदवारासाठी 1 अर्ज:- उमेदवार 1 पेक्षा जास्त कोर्ससाठी फॉर्म भरू शकत नाही. सर्व उमेदवारांना एकच फॉर्म सबमिट करण्याची परवानगी आहे.

                  मुख्यमंत्री फेलोशिप योजना 

पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेअंतर्गत किमान शैक्षणिक पात्रता 

व्यावसायिक अभ्यासक्रम/तांत्रिक अभ्यासक्रम किमान शैक्षणिक पात्रता
एमबीबीएस आणि पदवी स्तरावरील इतर वैद्यकीय अभ्यासक्रम 12वी इयत्ता
बीई, बी.टेक 12वी वर्ग/डिप्लोमा
बीबीए, बीसीए, बीएससी इ. 12वी इयत्ता
एमबीए, बीएड, एलएलबी, एमसीए पदवी
BALLB, BBA, LLB 12वी इयत्ता

 प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना प्राधान्यक्रम 

अर्जांची संख्या उपलब्ध विद्यार्थी व्यक्तींच्या संख्येपेक्षा जास्त असल्यास, शिष्यवृत्ती अर्जांसाठी प्राधान्यक्रम खालीलप्रमाणे असेल.

स्कॉलरशिप प्राधान्यक्रम
WARB, मिनिस्ट्री ऑफ होम अफेयर्स श्रेणी A- कारवाईत शहीद झालेल्या CAPF आणि AR कर्मचाऱ्यांच्या विधवा व वार्ड श्रेणी B- कारवाईत अक्षम झालेल्या CAPF आणि AR कर्मचाऱ्यांचे वार्ड श्रेणी C- सरकारी सेवेत आणि निवडणुकीदरम्यान मरण पावलेल्या CAPF आणि AR कर्मचार्‍यांच्या विधवा व वार्ड श्रेणी D- CAPF आणि AR कर्मचारी जे कोणत्याही सरकारी सेवेदरम्यान अक्षम झाले आहेत. श्रेणी ई- माजी CAPF आणि AR कर्मचार्‍यांची मुले जे शौर्य पुरस्कार प्राप्तकर्ते आहेत. श्रेणी F- माजी CAPF आणि AR कर्मचार्‍यांची मुले. श्रेणी G- CAPF आणि AR सेवेत असलेल्या कर्मचार्‍यांची मुले शिष्यवृत्तीच्या उपलब्धतेच्या अधीन आहेत.
RPF/RPSF, मिनिस्ट्री ऑफ रेलवे श्रेणी I- माजी RPF/RPSF कर्मचार्‍यांच्या विधवा जे रेल्वे मालमत्तेचे संरक्षण करताना, प्रवासी आणि प्रवासी क्षेत्र दहशतवादी किंवा गुन्हेगारांशी चकमकीत किंवा निवडणूक कर्तव्यादरम्यान मरण पावले. श्रेणी II- सेवेत असताना मृत्यू झालेल्या RPF/RPSF कर्मचार्‍यांचे वार्ड आणि विधवा. श्रेणी III- माजी RPF/RPSF कर्मचार्‍यांचे वार्ड श्रेणी IV- सेवा देणार्‍या RPF/RPSF कर्मचार्‍यांची मुले.

 पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेसाठी पात्रता 

स्कॉलरशिप पात्रता
WARB, मिनिस्ट्री ऑफ होम अफेयर्स सीएपीएफ आणि आसाम रायफल्ससाठी वॉर्ड आणि मृतांच्या विधवा या योजनेचा लाभ घेऊ शकतात. सेवानिवृत्त आणि सेवारत सीएपीएफ आणि एआर कर्मचार्‍यांच्या वार्ड आणि विधवा देखील या योजनेचा लाभ घेण्यास पात्र आहेत. या योजनेचा लाभ फक्त तेव्हाच दिला जाईल जेव्हा जेव्हा विद्यार्थ्याने प्रथमच व्यावसायिक पदवीसाठी प्रवेश घेतला असेल. सीएपीएफ आणि हवाई दलातील कर्मचार्‍यांची मुले आणि विधवा जे सरकारी सेवेमुळे अपंग झाले आहेत किंवा मरण पावले आहेत त्यांनाही या योजनेचा लाभ मिळू शकतो. याशिवाय शौर्य पुरस्कार प्राप्त CAPF आणि AR कर्मचार्‍यांच्या विधवा आणि मुले देखील या योजनेचा लाभ मिळवण्यास पात्र आहेत. अर्जदाराने 12 वी / डिप्लोमा / पदवी इ. मध्ये 60% किंवा त्याहून अधिक गुण प्राप्त करणे अनिवार्य आहे. ज्यांनी अर्ज केला आहे त्या सर्व अर्ज नूतनीकरणासाठी त्यांना प्रत्येक शैक्षणिक वर्षात किमान 50% गुण मिळालेले असावेत. 1 वर्षाचा वाढीव कालावधी फक्त अशाच प्रकरणांसाठी विचारात घेतला जाऊ शकतो जेथे उमेदवार शिष्यवृत्तीच्या नूतनीकरणासाठी अर्ज सादर करण्यात अपयशी ठरला आहे. दहशतवादी किंवा नक्षलवादी हल्ल्यात मृत्युमुखी पडलेल्या राज्य पोलिस दलातील पोलिसांच्या आश्रित वॉर्डांना या योजनेचा लाभ मिळू शकतो. या योजनेचा लाभ अर्जदाराला तेव्हाच मिळू शकतो जेव्हा त्याने प्रथम व्यावसायिक पदवीसाठी प्रवेश घेतला असेल. बारावी, डिप्लोमा, ग्रॅज्युएशन समतुल्य मध्ये किमान 60% गुण मिळालेले असावेत. नूतनीकरणाच्या बाबतीत, प्रत्येक शैक्षणिक वर्षात 50% गुण मिळवणे आवश्यक आहे. 1 वर्षाची सूट FB फक्त अशाच प्रकरणांसाठी ग्राह्य धरली जाईल जिथे उमेदवार शिष्यवृत्तीच्या नूतनीकरणासाठी अर्ज सादर करण्यात विलंब होत असेल.
RPF/RPSF, मिनिस्ट्री ऑफ रेलवे अर्जदाराला भारताचा कायमचा रहिवासी असणे अनिवार्य आहे. अर्जदारासाठी आरपीएफ/आरपीएसएफचा प्रभाग असणे अनिवार्य आहे. नियमित अभ्यासक्रमाला प्रवेश घेतलेले विद्यार्थीच या योजनेचा लाभ घेण्यास पात्र आहेत. विद्यार्थ्याने 12वी/डिप्लोमा/ग्रॅज्युएशन इ.मध्ये किमान 60% गुण मिळवणे अनिवार्य आहे. एका कुटुंबातील फक्त 2 मुले या योजनेचा लाभ घेण्यास पात्र आहेत. या योजनेचा लाभ देशाबाहेर शिक्षण घेण्यासाठी घेता येणार नाही.

              उन्नत भारत अभियान

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना अभ्यासक्रम यादी 

  • वैद्यकीय प्रक्रिया वैद्यकीय अभ्यासक्रम
  • अभियांत्रिकी अभ्यासक्रम 
  • एकात्मिक पदवी अभ्यासक्रम. 
  • व्यवस्थापन अभ्यासक्रम 
  • आर्किटेक्चर 
  • संगणक 
  • इलेक्ट्रॉनिक्स 
  • सांख्यिकीय 
  • पॅरामेडिकल 
  • गैर-व्यावसायिक अभ्यासक्रम 

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेंतर्गत भागधारकांची भूमिका आणि जबाबदाऱ्या

अर्जदार

  • ऑनलाइन नोंदणी
  • अर्ज सादर करणे
  • आवश्यक कागदपत्रांची फ्लोटेड स्पर्धा
  • अनुप्रयोग स्थितीचा मागोवा घेणे
  • शिष्यवृत्तीची रक्कम बँक खात्यात प्राप्त करा

महाविद्यालय / संस्था / विद्यापीठ

  • अर्जाची छाननी आणि पडताळणी
  • पुष्टीकरण आणि शिफारस

CAPFs/AR/राज्य सरकार

  • PMSS अंतर्गत शिष्यवृत्तीच्या ऑनलाइन प्रक्रियेला व्यापक प्रसिद्धी देणे.
  • संबंधित CAPF, AR आणि राज्य सरकारने नामनिर्देशित केलेल्या अधिकारी मंडळाद्वारे अर्जाची छाननी आणि पडताळणी.
  • अधिकारी मंडळाकडून पुष्टी आणि शिफारस.
  • WARB कडून प्राप्त झालेल्या नवीन श्रेणीतील निवडक अर्जदारांना माननीय पंतप्रधानांकडून उपायुक्त भाषेत वैयक्तिक पत्र पाठवणे.

WARB

  • PMSS अंतर्गत शिष्यवृत्तीच्या ऑनलाइन प्रक्रियेसाठी राज्य कल्याण अधिकारी, जिल्हा कल्याण अधिकारी यांच्यामार्फत व्यापक प्रसिद्धी देणे.
  • अर्ज तपशील एकत्रीकरण.
  • नूतनीकरण श्रेणी अंतर्गत निवडलेल्या अर्जदारांची अंतिम यादी तयार करणे.
  • गुणवत्ता यादीतील समान टक्केवारीच्या बाबतीत निर्णय घेणे.
  • शिष्यवृत्तीच्या रकमेची गणना करणे.

NSP

  • PMSS मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार NSC आयोजित करणे.
  • आता पडताळणी अधिकाऱ्यांनी उपस्थित केलेल्या सर्व तांत्रिक समस्यांकडे लक्ष देणे आणि त्यांचे निराकरण करणे.
  • नवीन प्रकरणांची गुणवत्ता यादी तयार करणे.
  • खाजगीकरण प्रकरणांचे अंतिमीकरण आणि नोटांची निर्मिती.
  • फेटाळलेल्या प्रकरणांचा तपशील प्रदान करणे.

PFMS

  • बँक खाते पडताळणी
  • शिष्यवृत्तीचे वितरण

MHA/PMO

  • PMSS अंतर्गत शिष्यवृत्तीची प्रक्रिया आणि मंजुरी.

विभागीय मुख्यालय/आरपीएसएफ मुख्यालय

  • PMSS अंतर्गत शिष्यवृत्तीच्या ऑनलाइन प्रक्रियेसाठी व्यापक प्रसिद्धी देणे.

सुरक्षा DTE/रेल्वे मंत्रालय

  • PMSS अंतर्गत शिष्यवृत्तीच्या ऑनलाइन प्रक्रियेसाठी विभागीय रेल्वेद्वारे व्यापक प्रसिद्धी.
  • प्राप्त झालेल्या अर्जांची छाननी आणि एकत्रीकरण.
  • नवीन अर्जांसाठी गुणवत्ता यादी तयार करणे.
  • शिष्यवृत्तीचे वितरण.
  • नूतनीकरण श्रेणी अंतर्गत निवडलेल्या अर्जांची अंतिम यादी तयार करणे.
  • शिष्यवृत्तीच्या रकमेची गणना करणे.
  • शिष्यवृत्ती मंजूर करण्याची प्रक्रिया.

PMO

  • शिष्यवृत्तीची प्रक्रिया आणि मंजुरी.

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना पेमेंट प्रक्रिया

  • या योजनेतील लाभाची रक्कम सार्वजनिक वित्त व्यवस्थापन प्रणाली अंतर्गत थेट लाभ हस्तांतरणाद्वारे वितरीत केली जाईल.
  • शिष्यवृत्तीची रक्कम प्राप्त करण्यासाठी विद्यार्थ्याच्या खात्याला आधार क्रमांकासह सीड करणे अनिवार्य आहे.
  • प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेंतर्गत अर्ज राष्ट्रीय शिष्यवृत्ती पोर्टलद्वारे स्वीकारले जातील.
  • त्यांच्या अर्जाची स्थिती आणि शिष्यवृत्तीच्या पावतीचा मागोवा विद्यार्थ्यांनी प्रणालीद्वारे उत्पन्न केलेल्या नोंदणी क्रमांकाद्वारे केला जाऊ शकतो.
  • विद्यार्थ्याने दिलेली कोणतीही माहिती खोटी असल्याचे आढळल्यास, विद्यार्थ्याला शिष्यवृत्ती दिली जाणार नाही. देण्यात आलेल्या शिष्यवृत्तीची वसुलीही या स्थितीत केली जाणार असून आगामी काळात शिष्यवृत्तीचे अर्जही स्वीकारले जाणार नाहीत.
  • जर विद्यार्थ्याने चुकून चुकीच्या खात्याचा तपशील प्रविष्ट केला असेल, तर अशा परिस्थितीत विद्यार्थ्यांना त्यांच्या बँक खात्याचे तपशील एकदा बदलण्याची सुविधा प्रदान केली जाईल.

पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजने अंतर्गत वगळणे

  • जे विद्यार्थी परदेशात शिक्षण घेत आहेत त्यांना प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेचा लाभ दिला जाणार नाही.
  • जर विद्यार्थ्याने अभ्यासक्रमाचे महाविद्यालय बदलले आणि नवीन प्रवेश घेतला, तर अशा परिस्थितीत विद्यार्थ्याला शिष्यवृत्तीची रक्कम दिली जाणार नाही.
  • UGC, मेडिकल कौन्सिल ऑफ इंडिया, AICTE इत्यादी अंतर्गत मान्यताप्राप्त नसलेल्या संस्थांमध्ये शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्याला शिष्यवृत्ती दिली जाणार नाही.
  • शिष्यवृत्ती योजनेचा लाभ ज्या पदविका अभ्यासक्रमांमध्ये पदवी प्रदान केली जाणार नाही त्यांनाही मिळू शकत नाही.
  • जर विद्यार्थ्याला आधीच कोणत्याही शिष्यवृत्ती योजनेचा लाभ मिळत असेल, तर अशा परिस्थितीत या योजनेचा लाभ दिला जाणार नाही.
  • जे विद्यार्थी पत्रव्यवहार किंवा डिस्टेंस लर्निंग शिक्षणाद्वारे व्यावसायिक अभ्यासक्रम करत आहेत त्यांनाही या योजनेचा लाभ दिला जाणार नाही.

पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेतील निवडीच्या अटी 

  • या योजनेत माजी सैनिक किंवा तटरक्षक दलातील सदस्याचा कोणत्याही युद्धादरम्यान मृत्यू झाल्यास, त्यांच्या आश्रयाला राहणाऱ्या वार्ड आणि त्यांच्या विधवा महिलांना प्राधान्य देण्यात येईल.
  • त्यानंतर, विभाग माजी सैनिक किंवा तटरक्षक दलाच्या विधवा आणि मुलांना त्यांच्या कर्तव्यादरम्यान दुखापतीमुळे गंभीरपणे जखमी झालेल्यांना देखील मदत करेल.
  • कर्तव्यावर असताना लष्कराशी संबंधित कारणांमुळे मृत्यू झालेल्या अशा सैनिकांच्या कुटुंबीयांनाही प्राधान्य दिले जाईल.
  • एका माजी सैनिकाच्या कुटुंबातील सदस्याला जो गंभीर दुखापतीमुळे पूर्णपणे अपंग झाला आहे. यामध्येही त्यांची प्रथम निवड केली जाईल.
  • अशा उमेदवारांना या योजनेत थेट नावनोंदणी करता येईल, ज्यांचे पती किंवा वडील राष्ट्रसेवेत येऊ शकले असतील आणि त्यांना शौर्य पुरस्कारही मिळाले असतील.
  • अशा माजी तटरक्षक दलाचे सदस्य तसेच माजी सैनिकांची मुले आणि विधवा यांचीही यामध्ये निवड केली जाईल, जे ‘अधिकारी दर्जापेक्षा कमी कर्मचारी’ या श्रेणीत येतात.
  • अशाप्रकारे आता सैनिकांच्या कुटुंबीयांनाही आर्थिक मदत मिळू शकणार आहे, जेणेकरून त्यांच्या मृत्यूनंतर त्यांची मुले आणि पती/पत्नी यांना त्यांचे जीवन जगण्यात कोणतीही अडचण येऊ नये. आणि ते आनंदी होतील.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना 2024 चे फायदे

  • दहशतवादी नक्षलवाद्यांच्या हल्ल्यात शहीद झालेले देशाचे माजी सैनिक, माजी तटरक्षक दलाचे जवान आणि पोलीस अधिकारी यांच्या मुलांना या योजनेचा लाभ मिळणार आहे.
  • या योजनेंतर्गत ज्यांची किमान शैक्षणिक पात्रता 12वी असेल फक्त तेच मुली आणि मुले पात्र असतील.
  • या योजनेद्वारे मुलींना दरमहा 3000 रुपये आर्थिक सहाय्य म्हणून तर मुलांना दरमहा 2500 रुपये शिष्यवृत्ती दिली जाणार आहे.
  • प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेंतर्गत कोणत्याही तांत्रिक अभ्यासक्रमाच्या पहिल्या वर्षात प्रवेश घेणारे विद्यार्थीच नोंदणी करू शकतात.
  • जे विद्यार्थी अभ्यासात चांगले आहेत पण गरीब आहेत, अशा विद्यार्थ्यांना सरकार या योजनेचा लाभ देणार आहे.

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेसाठी काही महत्वाच्या सूचना

  • तो/ती अर्ज करण्यास पात्र आहे याची खात्री करणे आणि शिष्यवृत्तीसाठी विहित केलेल्या सर्व अटींची पूर्तता करणे ही केवळ अर्जदाराची जबाबदारी असेल.
  • पडताळणीदरम्यान विद्यार्थी योजनेचा लाभ मिळण्यास अपात्र असल्याचे आढळल्यास, शिष्यवृत्ती रद्द केली जाईल. अपात्र विद्यार्थ्यावरही शिस्तभंगाची कारवाई केली जाईल. तसेच 5 वर्षांच्या कालावधीसाठी केंद्र सरकारद्वारे प्रायोजित शिष्यवृत्तीचा लाभ मिळविण्यासाठी त्याला/तिला काळ्या यादीत टाकले जाईल.
  • जर विद्यार्थ्याने अर्जात सर्व महत्वाची माहिती भरली नाही किंवा सर्व महत्वाची कागदपत्रे अपलोड केली नाहीत, तर अर्ज नाकारला जाईल.
  • विद्यार्थ्याने सर्व माहिती काळजीपूर्वक प्रविष्ट केली पाहिजे. चूक झाल्यास, फॉर्ममध्ये कोणताही बदल केला जाणार नाही.
  • विद्यार्थ्याने त्याचा मोबाईल क्रमांक आणि ईमेल पत्ता देणे बंधनकारक आहे.

                    अग्निपथ योजना 

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजनेसाठी ऑनलाइन अमलबजावणी 

  • सर्वप्रथम विद्यार्थ्याला राष्ट्रीय शिष्यवृत्ती पोर्टलद्वारे अर्ज करावा लागेल.
  • त्यानंतर सर्व महत्त्वाची कागदपत्रे अपलोड करावी लागतील.
  • विद्यार्थ्याला एक प्रणाली उत्पन्न नोंदणी क्रमांक प्रदान केला जाईल.
  • हा नोंदणी क्रमांक विद्यार्थ्याला त्याच्या/तिच्या अर्जाशी संबंधित इतर माहिती मिळवण्यासाठी वापरता येईल.
  • अर्जामध्ये माहिती प्रविष्ट करण्यापूर्वी, विद्यार्थ्याने त्याच्या/तिच्या कॉलेज आणि संस्थेकडे सर्व माहिती तपासली पाहिजे.
  • यानंतर विद्यार्थ्याने दिलेल्या सर्व माहितीची पडताळणी नोडल विभागाकडून केली जाईल.
  • ओळखल्या गेलेल्या सर्व विद्यार्थ्यांची माहिती PFMS आणि MHA ला दिली जाईल.
  • यानंतर शिष्यवृत्तीची रक्कम मोजली जाईल.
  • शिष्यवृत्तीच्या रकमेची गणना केल्यानंतर, थेट लाभ हस्तांतरणाद्वारे विद्यार्थ्याच्या खात्यात रक्कम वितरित केली जाईल.

पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेअंतर्गत अर्ज करण्यासाठी आवश्यक कागदपत्रे 

स्कॉलरशिप महत्वपूर्ण कागदपत्रे 
WARB, मिनिस्ट्री ऑफ होम अफेयर्स सेवा प्रमाणपत्र (लागू असल्यास) मार्कशीट अपंगत्व प्रमाणपत्र शौर्य पुरस्काराचे प्रमाणपत्र मृत्यू प्रमाणपत्र राज्य सरकारने जारी केलेले डिस्चार्ज प्रमाणपत्र प्रमाणपत्र
RPF/RPSF, मिनिस्ट्री ऑफ रेलवे सेवा प्रमाणपत्र, डिस्चार्ज प्रमाणपत्र, मार्कशीट, आधार कार्ड, बँक खाते तपशील, पासपोर्ट आकार छायाचित्र, मोबाइल क्रमांक

 नूतनीकरणासाठी आवश्यक कागदपत्रे

  • आधार लिंकिंग प्रमाणपत्र रीतसर पूर्ण केलेले आणि बँक व्यवस्थापकाद्वारे स्वाक्षरी केलेले (केवळ SBI/PNB), विद्यापीठाने जारी केलेले मूळ मार्कशीट
  • विद्यार्थी/ईएसएमकडून सूचना आणि प्रमाणपत्र/उपक्रम
  • कुलगुरू/प्राचार्य/उपप्राचार्य/डीन/असोसिएट डीन/निबंधक/उपनिबंधक/संचालक/उपसंचालक यांनी रीतसर स्वाक्षरी केलेले बोनाफाईड प्रमाणपत्र
  • विद्यापीठाने स्वाक्षरी केलेले प्रमाणपत्र
  • बँकेच्या पासबुकच्या पहिल्या पानाची किंवा रद्द केलेल्या चेक पानाची प्रत
  • विद्यार्थ्याच्या आधार कार्डाची प्रत

पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना निवड प्रक्रिया

  • या योजनेंतर्गत खालील प्रवर्गातील नागरिकांना प्राधान्य दिले जाईल.
  • कर्तव्य बजावताना शहीद झालेले माजी सैनिक, संरक्षण कर्मचारी आणि पोलीस अधिकारी यांची सर्व मुले.
  • माजी सैनिक, संरक्षण कर्मचारी आणि कर्तव्याच्या ओळीत जखमी झालेले आणि अपंग झालेले पोलीस अधिकारी यांची सर्व मुले.
  • दुखापतीने ग्रस्त माजी सैनिकांचे कुटुंबीय जे अपंग झाले आहेत.
  • आणि सर्व ईस्ट कोस्ट डिफेन्स सिव्हिलियन्सची मुले आणि विधवा.
  • खाली माजी सैनिक कर्मचारी जे कर्मचारी वर्गात येतात.
  • ज्या विद्यार्थ्यांचे पती किंवा वडील राष्ट्रसेवेत होते आणि त्यांना शौर्य पुरस्कार मिळाले आहेत.

पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना 2024 अंतर्गत अर्ज करण्याची प्रक्रिया

  • ज्या नागरिकांना पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना 2024 मध्ये नोंदणी करायची आहे त्यांनी खाली दिलेल्या पद्धतीचा अवलंब करून योजनेचा लाभ घ्यावा.
  • सर्व प्रथम, अर्जदाराने केंद्रीय सैनिक बोर्डाच्या अधिकृत वेबसाइटला भेट द्यावी लागेल. यानंतर तुमच्या समोर होम पेज ओपन होईल.

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना

  • या होम पेजवर तुम्हाला वरील रजिस्टरचा पर्याय दिसेल. तुम्हाला या पर्यायावर क्लिक करावे लागेल. यानंतर तुमच्या समोर पुढील पेज उघडेल.

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना

  • या पृष्ठावर तुम्हाला रजिस्ट्रेशन फॉर्म दिसेल. आता तुम्हाला या पेजवर खालील माहिती भरायची आहे.

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना

  • नाव
  • ESM चा सेवा क्रमांक
  • ESM च्या सेवेचा प्रकार
  • ESM ची रँक
  • संबंधित RSB
  • आधार कार्ड क्रमांक
  • जन्मतारीख
  • नोंदणीची तारीख
  • डिस्चार्जची तारीख
  • ESM च्या तारखेची तारीख
  • वडिलांचे नाव
  • पतीचे नाव
  • ई – मेल आयडी
  • मोबाईल नंबर
  • पत्ता
  • बँक खाते तपशील
  • इ. सर्व माहिती योग्यरित्या प्रविष्ट करणे आवश्यक आहे
  • फॉर्मचा पहिला भाग पूर्णपणे भरल्यानंतर, आता नोंदणी फॉर्मचा दुसरा भाग भरा आणि मागितलेली सर्व माहिती काळजीपूर्वक प्रविष्ट केल्यानंतर, ती तपासा.

प्रधानमंत्री शिष्यवृत्ती योजना

  • यानंतर तुम्हाला सबमिट बटणावर क्लिक करावे लागेल. त्यानंतर तुम्हाला तुमची सर्व कागदपत्रे अपलोड करावी लागतील.
  • आता नोंदणी केल्यानंतर तुम्हाला नोंदणी क्रमांक मिळेल. तुमच्या नोंदणी फॉर्मची प्रिंट आउट घ्या आणि भविष्यातील संदर्भासाठी जतन करा.

पोर्टलवर लॉगिन प्रक्रिया

  • यासाठी सर्वप्रथम तुम्हाला केंद्रीय सैनिक बोर्डाच्या अधिकृत वेबसाइटला भेट द्यावी लागेल. यानंतर वेबसाइटचे होम पेज तुमच्या समोर ओपन होईल.
  • वेबसाइटच्या होम पेजवर तुम्हाला “लॉग इन” या पर्यायावर क्लिक करावे लागेल. यानंतर तुमच्यासमोर रजिस्ट्रेशन फॉर्म उघडेल.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना

  • आता तुम्हाला या फॉर्ममध्ये तुमचा युजरनेम पासवर्ड आणि व्हेरिफिकेशन कोड टाकावा लागेल.
  • सर्व माहिती भरल्यानंतर आता तुम्हाला login च्या पर्यायावर क्लिक करावे लागेल.
  • तुम्ही क्लिक केल्यानंतर तुम्ही पोर्टलवर लॉग इन कराल.
  • अशा प्रकारे तुम्ही पोर्टलवर लॉग इन करू शकता.

पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेच्या अर्जाची स्थिती कशी तपासायची?

  • सर्वप्रथम तुम्हाला अधिकृत वेबसाइटवर जावे लागेल. यानंतर वेबसाइटचे होम पेज तुमच्या समोर ओपन होईल.
  • या वेबसाइटच्या होम पेजवर तुम्हाला स्टेटस अॅप्लिकेशनचा पर्याय दिसेल, तुम्हाला त्या पर्यायावर क्लिक करावे लागेल.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना

  • तुम्ही क्लिक केल्यानंतर तुमच्यासमोर एक नवीन पेज उघडेल, या पेजवर तुम्हाला अर्जाचा पोस्टल आयडी आणि व्हेरिफिकेशन कोड टाकावा लागेल.
  • त्यानंतर तुमच्या डिव्हाइसच्या स्क्रीनवर अॅप्लिकेशन स्टेटस उघडेल.
  • अशा प्रकारे तुम्ही पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना 2023 अर्ज स्थितीशी संबंधित माहिती पाहू शकता.

एलिजिबल कोर्स लिस्ट पाहण्याची प्रक्रिया

  • सर्वप्रथम तुम्हाला केंद्रीय सैनिक बोर्ड सचिवालयाच्या अधिकृत वेबसाइटला भेट द्यावी लागेल. यानंतर तुमच्या समोर होम पेज ओपन होईल.
  • वेबसाइटच्या होम पेजवर तुम्हाला सर्व प्रथम युझफुल लिंक्स या पर्यायावर क्लिक करावे लागेल 
  • यानंतर तुम्हाला PMSS या पर्यायावर क्लिक करावे लागेल.
  • आता तुम्हाला एलिजिबल कोर्स या लिंकवर क्लिक करावे लागेल.
  • यानंतर तुम्हाला पात्र कोर्सच्या पर्यायावर क्लिक करावे लागेल, क्लिक केल्यानंतर तुमच्यासमोर एक नवीन पेज उघडेल.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना

  • यानंतर तुम्हाला या पेजवरील Click Hair च्या लिंकवर क्लिक करावे लागेल.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना

  • तुम्ही येथे क्लिक करताच, सर्व पात्र अभ्यासक्रमांची यादी तुमच्यासमोर उघडेल.

तक्रार दाखल करण्याची प्रक्रिया

  • सर्वप्रथम तुम्हाला केंद्रीय सैनिक बोर्ड सचिवालयाच्या अधिकृत वेबसाइटला भेट द्यावी लागेल. यानंतर तुमच्या समोर होम पेज ओपन होईल.
  • या होम पेजवर तुम्हाला ग्रीव्हेंस क्लिक करावे लागेल, आता तुम्हाला पोस्ट ग्रीव्हन्सेसच्या लिंकवर क्लिक करावे लागेल.

%E0%A4%AA%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%A7%E0%A4%BE%E0%A4%A8%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A5%80%20%E0%A4%9B%E0%A4%BE%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%B5%E0%A5%83%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%A4%E0%A4%BF%20%E0%A4%AF%E0%A5%8B%E0%A4%9C%E0%A4%A8%E0%A4%BE%20(3)

  • यानंतर तुमच्यासमोर एक नवीन पेज उघडेल, या पेजमध्ये विचारलेली सर्व माहिती टाकावी लागेल.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना

  • सर्व माहिती भरल्यानंतर सबमिट बटणावर क्लिक करावे लागेल.
  • सबमिट लिंकवर क्लिक करताच, तक्रार दाखल करण्याची प्रक्रिया पूर्ण होईल.

तक्रारीची स्थिती तपासण्याची प्रक्रिया

  • सर्वप्रथम, तुम्हाला केंद्रीय सैनिक बोर्ड सचिवालयाच्या अधिकृत वेबसाइटला भेट द्यावी लागेल, त्यानंतर मुख्यपृष्ठ तुमच्या समोर उघडेल.
  • वेबसाइटच्या होम पेजवर, तुम्हाला तक्रार विभागातील ट्रॅक ग्रीव्हन्सेसच्या लिंकवर क्लिक करावे लागेल. यानंतर तुमच्या समोर एक नवीन पेज उघडेल.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना

  • या पृष्ठावर तुम्हाला तक्रार क्रमांक आणि सत्यापन कोड प्रविष्ट करावा लागेल आणि शोध बटणावर क्लिक करावे लागेल.
  • तुम्ही सर्च बटणावर क्लिक केल्यानंतर तुमच्या तक्रारीच्या स्थितीशी संबंधित माहिती तुमच्यासमोर असेल.

संपर्क तपशील 

  • सर्वप्रथम तुम्हाला योजनेच्या अधिकृत वेबसाइटला भेट द्यावी लागेल. आता यानंतर तुमच्या समोर होम पेज ओपन होईल.
  • या होम पेजवर तुम्हाला Contact Us हा पर्याय दिसेल, त्या पर्यायावर क्लिक करा. यानंतर तुमच्या समोर एक नवीन पेज उघडेल.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना

  • या पेजवर तुम्हाला संपर्क संबंधित संपूर्ण माहिती मिळेल.

हेल्पलाइन क्रमांक

अधिकृत वेबसाईट इथे क्लिक करा
ई-मेल [email protected]
हेल्पलाईन नंबर 011- 26717987
केंद्र सरकारी योजना इथे क्लिक करा
महाराष्ट्र सरकारी योजना इथे क्लिक करा

 निष्कर्ष / Conclusion

भारतातील प्रत्येक नागरिकाला शिक्षण मिळणे हा जन्मसिद्ध हक्क आहे. भारतामध्ये अशी अनेक कुटुंबे आहेत, जी देशासाठी बलिदान देतात. अशी भारतातील कुटुंबे ज्यांनी देशसेवेत स्वतःला झोकून दिले आहे. त्या सर्व कुटुंबातील मुलांच्या शिक्षणासाठी “प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना” (प्रधानमंत्री छात्रवृत्ती योजना) सुरू केली. पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेंतर्गत देशातील माजी सैनिक, माजी तटरक्षक दलाचे जवान, पोलीस आणि रेल्वेचे जवान जे दहशतवादी आणि नक्षलवादी हल्ल्यात शहीद झाले आहेत. त्यांच्या मुलांना आणि विधवांना शिष्यवृत्ती दिली जाते. पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेंतर्गत देशातील शहीद कुटुंबातील मुलांना उच्च शिक्षणासाठी सरकारकडून देण्यात येणाऱ्या शिष्यवृत्तीचा सहज वापर करता येतो.

प्रधानमंत्री छात्रवृत्ती योजना 2024 FAQ 

Q. प्रधानमंत्री छात्रवृत्ती योजना 2024 काय आहे?

केंद्र सरकारने प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना सुरू केली. या योजनेंतर्गत त्या सर्व देशांतील कष्टकरी सैनिकांच्या मुलांना शिक्षण घेण्यासाठी शिष्यवृत्ती दिली जाईल. पोलीस कर्मचारी, आसाम रायफल्स, आरपीएफ आणि आरपीएसएफ यांच्या मुलांना आणि विधवांना शिष्यवृत्ती देऊन त्यांच्या शिक्षणातील आर्थिक कोंडी दूर केली जाईल. याशिवाय अशी मुले ज्यांच्या वडिलांनी देशसेवेत स्वतःचे बलिदान दिले आहे. देशाच्या दहशतवादी कारवाया किंवा नक्षलवादी हल्ल्यांमुळे त्यांचे हौतात्म्य आले आहे. त्यामुळे सरकार त्यांना शिक्षणासाठी शिष्यवृत्ती देऊन उच्च शिक्षणापर्यंत आर्थिक मदत करेल. पीएम स्कॉलरशिप अंतर्गत ₹ 2000 ते ₹ 3000 पर्यंतची शिष्यवृत्ती दिली जाते. या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी विद्यार्थ्यांना 12वी मध्ये 60% गुण मिळणे बंधनकारक आहे. परदेशात शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांनाही या योजनेचा लाभ मिळणार आहे. शिष्यवृत्तीसाठी तुम्ही ऑनलाइन अर्ज करू शकता. अर्ज करण्याची प्रक्रिया वर समाविष्ट केली आहे.

Q. कोणत्या मुलांना पंतप्रधान शिष्यवृत्ती मिळेल?

भारतातील अशा कुटुंबांना प्रधानमंत्री छात्रवृत्ति योजना दिली जाते. देशाच्या सुरक्षेत जे शहीद झाले आहेत. अशा कुटुंबातील मुलांना भारत सरकारच्या पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेंतर्गत लाभ दिला जातो. ज्यामध्ये माजी सैनिक, तटरक्षक पोलीस आदींचा समावेश आहे.

Q. पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजना 2024 साठी अर्ज कसा करावा?

उत्तर सर्व प्रथम, राष्ट्रीय शिष्यवृत्ती पोर्टल (NSP) च्या अधिकृत वेबसाइटला भेट द्या. अधिकृत पोर्टलवर दिसणार्‍या नवीन नोंदणीवर क्लिक करा आणि तुमची नोंदणी पूर्ण करा. यानंतर, अर्जामध्ये विचारलेली संपूर्ण माहिती प्रविष्ट करा आणि आवश्यक कागदपत्रे सबमिट करा आणि अर्ज सबमिट करा.

Q. पंतप्रधान शिष्यवृत्ती योजनेची निवड प्रक्रिया काय आहे?

  • या योजनेच्या अंतर्गत लष्करात कर्तव्य बजावताना शहीद झालेले सैनिक, माजी सैनिक, संरक्षण कर्मचारी इत्यादींच्या मुलांचा शासनाने या योजनेत समावेश केला आहे.
  • माजी सैनिक, पोलीस अधिकारी, संरक्षण कर्मचारी जे सैन्यात कर्तव्य बजावत असताना जखमी झाले आहेत किंवा अपंगत्वाचे बळी ठरले आहेत त्यांच्या मुलांना शिष्यवृत्तीसाठी समाविष्ट करण्यात आले आहे.
  • तटरक्षक दलाची मुले आणि लष्करी विधवा महिला

Leave a Comment